1396/2/18

نصراللهي : مديريت بحران در کشور خود داراي بحران است

  
  

به گزارش خبرنگار گروه دانشگاه خبرگزاري فارس،‌ اکبر نصراللهي مديرکل سابق نظارت و ارزيابي خبر برنامه‌هاي سياسي صدا و سيما صبح امروز در بيست و دومين نشست تخصصي دانشکده رسانه فارس که با موضوع پوشش اخبار محلي در رسانه‌ها با بررسي موضوعي خوزستان برگزار شد، تصريح کرد: مديريت بحران در کشور خود داراي بحران است.

وي ادامه داد:‌ تأکيد مي‌کنم بحران در مديريت بحران مربوط به مناطق خاصي در کشور نيست اما اين موضوع به حدي زياد شده که مردم آن را لمس مي‌کنند. 

عضو هيأت علمي دانشگاه آزاد اسلامي با تقسيم‌بندي بحران به سه زمان قبل، حين و بعد از آن اضافه کرد: در بحث مديريت بحران پس از وقوع خيلي مشکل نداريم اما مشکل اصلي در زمان قبل و حين بحران است. کار رسانه‌ها و مسئولين از زمان آغاز بحران تا زمان اتمام آن است. 

وي با تأکيد بر اينکه تقريبا هيچ بحران غير قابل پيش‌بيني در کشور نداريم، خاطرنشان کرد: با پيشرفت تکنولوژي به راحتي مي‌توان بسياري از بحران‌ها را پيش‌بيني کرد. درست است که زمان دقيق زلزله مشخص نيست اما مکان آن را نيز مي‌توان پيش‌بيني کرد.

نصراللهي بيان داشت: متأسفانه آمادگي لازم در مديريت بحران‌ها را رسانه‌ها و مسئولين در مردم ايجاد نمي‌کنند تا در زمان وقوع زلزله و طوفان بتوان جلوي تعداد زيادي تلفات را گرفت.

عضو هيأت علمي دانشگاه آزاد اسلامي گفت: از سال 82 ريزگردها خودش را در خوزستان نشان داد و از سال 84 اين مسئله جدي شد و از سال 87 تا 89 مسئله ريزگردها ملموس شد. اما آيا جلوي پيشروي آن را گرفتيم؟ 

وي با اشاره به اينکه در بحث ريزگردها يا اقدامي صورت نگرفته يا اگر اقدامي هم شده است تأثير بسزايي نداشته و راه را اشتباه رفته‌ايم، تصريح کرد: رسانه‌ها بايد بپذيرند در مرحله قبل از بحران و زمان بحران دچار مشکل نيستند، از تجربه آن در بحران‌هاي ديگر استفاده نمي‌کنند يا اينکه از بحران ها استفاده سياسي مي‌کنند.

نصراللهي خاطرنشان کرد: واقعه پلاسکو يک فرصت استثنايي در اختيار رسانه‌ها و مسئولين قرار داد که مي‌توان از آن اينگونه بهره‌برداري کرد که چند پلاسکو در تهران وجود دارد و اگر ساختمان‌هاي ديگر نيز دچار حادثه شوند چه مقدار امکانات و تجهيزات و هماهنگي بين آنها وجود دارد.

اين استاد دانشگاه با تأکيد بر اينکه در حادثه پلاسکو هشدارهايي نيز قبلا به مسئولين اين ساختمان داده شده بود اما به اقدام منتهي نشده بود، اظهار داشت: هشداري که به اقدام منتهي نشود يعني هيچ.

نصراللهي بيان داشت: مسئولين و رسانه‌ها فکر مي‌کنند بحران‌ها براي ديگران است در حاليکه بحران‌هايي که در کشور ما رخ مي‌دهد تقريبا شبيه به هم هستند. 

مؤلف کتاب راهنماي پوشش خبري در رسانه‌ها، گفت: در مسئله ريزگردهاي خوزستان که هشت بهمن 95 رخ داد رئيس‌جمهور 5 اسفند آن هم بعد از صحبت‌هاي رهبري به آنجا رفت اما اگر اين اتفاق در تهران بود شايد زودتر از آن منطقه ديدار مي‌کرد.

وي با اشاره به اينکه ضعف قانوني در مديريت بحران‌ها متوجه مسئولين است نه مردم، اظهار داشت: در مصلحت‌انديشي بحران بايد طوري مديريت شود که مصلحت به نفع مردم باشد. 

نصراللهي تصريح کرد: هنوز هم متأسفانه به مردم در مورد تعداد پلاسکوهاي موجود در تهران چيزي گفته نشده است در حاليکه اين نوع مسئله‌ها مي‌تواند اميدزا باشد نه بيم‌زا.

عضو هيأت علمي دانشگاه آزاد بيان داشت: رسانه‌ها هم مسئول سرگرمي، نشاط و آموزش مردم و هم مسئول نظارت بر عملکرد دولتمردان هستند. مطبوعات و رسانه‌ها و خبرنگاران مسئول نظارت بر بحران‌ها هستند. همچنين نقش نظارتي فضاي مجازي و مردم نيز اين روزها بسيار زياد است. بعد از رسانه‌ها مجلس، قوه قضائيه و دستگاه‌هاي نظارتي وجود دارند. 

وي در اين باره ادامه داد: اگر شهرداري مدعي هشدار به پلاسکو است و اسناد خود را نيز به قوه قضائيه ارائه داده است چرا دستگاه‌هاي نظارتي نسبت به رعايت مسائل ايمني اقدامي نکرده‌اند؟ 

اين استاد دانشگاه تأکيد کرد: به چالش کشيدن مديريت بحران توسط رسانه‌ها به مفهوم دعوا با مسئولين نيست بلکه کمک به مسئولين در راه مطالبه‌گري و يادآوري وعده‌ها است.

نصراللهي در مورد حادثه پلاسکو بيان داشت: درست همان چيزي که تصور مي‌کرديم با اتمام عمليات آواربرداري پلاسکو، پلاسکو تمام شد اما اين رسانه‌ها هستند که مي‌توانند پلاسکو را زنده نگه دارند تا پلاسکوهاي ديگري اتفاق نيفتد.

وي با تأکيد بر اينکه از 50 نوع بحران در جهان، ايران داراي 40 بحران است، خاطرنشان کرد: در چنين شرايطي بايد رسانه‌ها مطالبه‌گري غير سياسي، حرفه‌اي و مسئولانه ملي را فراموش نکنند و برخورد روندي در موضوعات راهبردي مثل بحران‌ها نکنند.

اين استاد دانشگاه ادامه داد: اگر واقعا رسانه‌ها وظيفه مطالبه‌گري و يادآوري خود به مسئولين را انجام مي‌دادند به وزارت نفت يادآوري مي‌کردند بخشي از بحران در خوزستان به خاطر اقدامات ضد توسعه‌اي آنها است.

مديرکل سابق نظارت و ارزيابي خبر و برنامه‌ريزي صدا و سيما با تأکيد بر اينکه دغدغه‌هاي رهبري ملي است، بيان داشت:‌ متأسفانه دغدغه برخي رسانه‌ها سياسي است. هر سال با سرد شدن هوا شاهد آلودگي هوا در تهران هستيم که رهبري بارها در اين باره فرموده‌اند مسئله آلودگي قابل حل شدن است اما رسانه‌ها تنها در چند روز وارونگي هوا آن را جدي مي‌گيرند و پس از آن همه چيز را فراموش مي‌کنند. در حاليکه بايد در طول سال به اين مسائل بپردازيم.

وي اضافه کرد: رسانه‌ها در طول سال تنها صحبت‌هاي مسئولين را در قالب‌هاي خبري منتشر مي‌کنند در حاليکه بايد در طول سال مشکلات را با بسته‌هاي مختلف به مردم ارائه کنند.

نصراللهي با اشاره به نقش رسانه‌ها در مديريت بحران گفت: در مديريت بحران هيچ‌کس خودش را نبايد کنار بکشد. هر فرد حقوقي و حقيقي در رسانه‌ها اگر در مديريت بحران خودش را کنار بکشد به لحاظ شرعي و حرفه‌اي مسئول است.

وي در مورد نقش فضاي مجازي در مديريت بحران اظهار داشت:‌ شبکه‌هاي اجتماعي در نقاط مختلف مردم را با سطح سوادهاي گوناگون با خود همراه مي‌کنند، لذا بايد در بحران از آنها استفاده شود. بايد به فضاي مجازي هم ياد بدهيم، چگونه در بحران‌ها اقدام کنند.

اين استاد دانشگاه در پاسخ به اين انتقاد که چرا پوشش خبري اخبار در تهران بيشتر از بقيه نقاط کشور است، گفت: در گردش اطلاعات يک مدل مرکزپيرامون وجود دارد که متأسفانه در کشور شاهد آن هستيم. سهم خبرهاي مراکز استان‌ها و شهرستان‌ها کم است، البته کمبود سهم توجيح دارد، اما همين مقدار کم نيز اصلاً قابل‌توجه نيست و بايد سهم مناطق ديگر کشور نيز بيشتر شود.

عضو هيأت علمي دانشگاه آزاد اسلامي خاطرنشان کرد:‌ اگر بحراني در تهران، به همان شکل در شهرستان‌ها اتفاق افتد، رسانه‌ها و مسئولان در آن نقطه ابتدا آن را نشان نمي‌دهند تا زماني که حساسيت ايجاد شود و آن بحران خودنمايي کند.

نصراللهي ادامه داد: برخي موضوعات اگرچه محلي هستند، اما کاربرد ملي دارند که بايد مسئولان به آن توجه ملي کنند. اولين ماجراي اسيدپاشي در اصفهان 16 شهريور 95 رخ داد، چهارمين اسيدپاشي 23 مهرماه اتفاق افتاد، اما ايسنا 24 مهرماه اولين خبر را در صفحه استاني منتشر کرد، اگر رسانه‌هاي استاني حرفه‌اي بودند و فرصت طرح موضوع داشتند، يک بحران محلي تبديل به بحران ملي نمي‌شد.

وي با تأکيد بر اينکه بايد خبرنگاران محلي کار حرفه‌اي رسانه‌اي را ياد بگيرند، اضافه کرد: بخشي از موانع و فشارهاي مسئولان به رسانه‌ها به‌خاطر اين است که نمي‌دانند رسانه چقدر مي‌تواند به آنها کمک کند. آنچه در بحران‌هاي مختلف وجود دارد، برخورد رسانه‌ها و مسئولان سياسي است.

اين استاد دانشگاه بيان داشت: در حادثه پلاسکو هم بسياري از مسئولاني که به صحنه آمدند فقط براي بهره‌برداري سياسي بود، چه بسا در مواقعي هم مانع امدادرساني و روند طبيعي کار شدند.

مديرکل سابق نظارت و ارزيابي خبر و برنامه‌هاي سياسي صداوسيما گفت:‌ سلفي گرفتن در حادثه پلاسکو طبيعي بود، زيرا اين ساختمان با اين ساختار فيزيکي هرجاي دنيا بود همين جمعيت حضور مي‌يافت. کنجکاوي و منافع اقتصادي اقتضا مي‌کرد مردم در آنجا باشند. ضعف مديريت مردم به خاطر نبود آشنايي با مديريت بحران بود.

وي ادامه داد: هيچ کس به مسئولان نگفت چرا جلسه مديريت بحران را در همان محل پلاسکو برگزار کرديد. حضور مسئولان باعث ايجاد اختلال در اقدامات کمک‌رساني مي‌شد.

اين استاد دانشگاه با اشاره به ريزگردها در خوزستان و نقش دستگاه‌هاي مختلف در آن، تصريح کرد: نقش وزارت نفت، نيرو و کشاورزي بيشتر از محيط زيست است. جداسازي ژنراتور آب از ژنراتور برق، وظيفه وزارت نيرو است نه محيط زيست.

نصراللهي بيان داشت: رسانه‌ها قدرت دارند ذائقه مردم را شکل و تغيير دهند. شبکه خبر در حادثه پلاسکو از ترس اينکه موردانتقاد قرار نگيرد، مديريت شد. انتشار و حضور افراد توسط شبکه خبر قابل‌تقدير است، اما اينکه 9 روز بدين شکل آن را به مردم ارائه دادند، باعث ايجاد توقع در مردم شده بود و باعث شده بود مسئولان بيايند و عکس يادگاري با آنها بيندازند.

وي در اين باره گفت: اينکه در حادثه پلاسکو نشان داده شد همه دستگاه‌هاي کشور در اين ساختمان در حال کار هستند، اين توقع را ايجاد مي‌کرد بايد کار دوروزه تمام مي‌شد، در حالي‌که شايد اين حادثه اگر هرجاي ديگر بود، همين تعداد روز براي آواربرداري نياز بود.

عضو هيأت علمي دانشگاه آزاد اسلامي خاطرنشان کرد:‌ پيشنهاد مي‌کنم در شبکه خبر برنامه‌هاي مستمري براي مديريت بحران‌ها ايجاد شود. اولويت و راهبرد ما بايد اين باشد که بحران‌هاي ملي را به داخل تعميم ندهيم. تعميم دادن مسائل به بحث‌هاي ملي، بي‌مديريتي است.

نصراللهي با تأکيد بر اينکه بايد در بحران‌ها اصل توازن رعايت شود، گفت: هدف در بحران‌هاي ملي و انساني مديريت بحران، اميدزايي و آرامش است. در بحران‌هايي مثل خوزستان اين فضاي مجازي بود که مسئولان و رسانه‌ها را به سمت خود کشاند. در ماجراهاي متعدد شاهد هستيم فضاي مجازي با موضع‌گيري‌هاي خود مسئولان را وارد ميدان مي‌کنند.

اين استاد دانشگاه با تأکيد بر اينکه کار رسانه‌اي هزينه دارد،‌ اظهار داشت: کسي که وارد اين حرفه مي‌شود، بايد هزينه‌هاي آن را قبول کند. اي‌کاش روزي برسد که اين هزينه‌ها حداقلي شود.

وي در خاتمه با اشاره به وضعيت پوشش رسانه‌اي در استان سيستان و بلوچستان تصريح کرد: 88 درصد از اخباري که توسط شبکه يک از استان سيستان و بلوچستان منتشر مي‌شود، تنها مربوط به مسائل آب‌وهوا بوده است.

آخرین اخبار

سامانه آموزش مجازي خبرگزاري فارس رونمايي شدomgسامانه آموزش مجازي خبرگزاري فارس با حضور محمد سلطاني‌فر رئيس موسسه آموزش عالي علمي کاربردي فرهنگ و هنر، مسئولين و استادان دانشکده فارس رونمايي شد.
گرانمايه‌پور: سياست‌گذاري از فضاي مجازي جدا شدني نيستomgنوزدهمين نشست تخصصي دانشکده فارس با موضوع بررسي آسيب‌هاي عدم سياست‌گذاري در فضاي مجازي با حضور علي‌ گرانمايه‌پور، عضو هيئت علمي دانشگاه آزاد اسلامي برگزار شد.
نصراللهي : مديريت بحران در کشور خود داراي بحران استomgمديرکل سابق نظارت و ارزيابي خبر برنامه‌هاي سياسي صدا و سيما گفت: مديريت بحران در کشور بحران دارد. در بحث مديريت بحران پس از وقوع خيلي مشکل نداريم اما مشکل اصلي در زمان قبل و حين بحران است.
درباره ما

رسانه‌ها به سبب نقشي که در اطلاع‌رساني، آگاهي‌بخشي به افکار عمومي، جامعه‌پذيري سياسي، مقابله با هجمه‌هاي تبليغا

دوره های جدید

ثبت نام